Gokartspelen is in Nederland een groeiende hobby, vooral onder jongeren en amateurtalenten. Het is niet alleen een uitdaging voor motorvaardigheid, maar ook een sport met een duidelijke psychologische en financiële kant. Volgens de Nederlandse Kwartiermasterbond (NKB) zijn er jaarlijks meer dan 12.000 kartsportbeoefenaren in Nederland, waarvan een groot deel actief in de amateurkategorie. Het belang van veiligheid en regelgeving is hierbij echter niet altijd even groot. De overheid heeft sinds jaren druk uitgeoefend op de sector, maar de praktijk toont dat veel kartenclubs en -verenigingen nog steeds te weinig aandacht besteden aan risicobeheer.
De grootste risico’s liggen in de combinatie van snelheid, alcohol en onvoldoende training. Een recent onderzoek van de Veiligheidsregio Noord-Holland liet zien dat in 2022 ongeveer 25% van de ongelukken op de kartsbaan veroorzaakt werd door alcoholgebruik. Daarnaast zijn er jaarlijks een aantal ernstige ongelukken waarbij deelnemers zwaargewond raken. Een bekend voorbeeld is het ongeluk in 2019 in de Nederlandse Kartkamp, waar een jonge amateur na een val uit de karts ernstige hersenletsel opliep. De vereniging heeft hierna een strengere alcoholbeleid ingesteld, maar de incidenten blijven voorkomen.
Regels en verplichtingen: waarom de meeste kartenclubs de wet niet naleven
De Nederlandse Kartbond (NKB) stelt strenge regels op, waaronder het verbod op alcohol en het verplicht dragen van veiligheidsharnas. Toch blijkt dat veel clubs deze regels in de praktijk niet altijd goed toepassen. Een onderzoek van de KNVV in 2023 toonde aan dat 42% van de kartenclubs geen alcoholcontrole uitvoert en dat slechts 18% van de deelnemers een geldig veiligheidsharnas draagt bij de start. Dit leidt tot een onveilige omgeving, vooral voor beginners. De overheid heeft hierdoor in de afgelopen jaren meerdere malen aangekondigd om de sector strengere toezicht te geven, maar tot nu toe zijn de maatregelen beperkt tot boetes voor clubs die zich niet houden aan de regels.
Een van de grootste problemen is dat veel kartenclubs zich beroepen op “traditionele praktijken”, wat betekent dat ze alcoholgebruik toestaan en minder aandacht besteden aan veiligheidstraining. Dit is niet alleen onverantwoordelijk, maar ook in strijd met de wet. Volgens de Wet verkeersveiligheid is het verboden om onder invloed van alcohol te rijden, en dit geldt ook voor kartsport. De NKB heeft hierdoor een aantal clubs gestraft, maar de trend blijft negatief. De vraag is of de overheid en de verenigingen samen kunnen werken aan een veiligere kartsportcultuur.
- In 2022 waren er 18 ernstige ongelukken met zwaargewonden in Nederland, waarvan 60% veroorzaakt door alcohol.
- Slechts 18% van de kartenclubs draagt in 2023 voldoende veiligheidsharnas bij de start.
- De Nederlandse Kartbond boette in 2022 een aantal clubs 5.000 euro per incident.
- De gemiddelde leeftijd van deelnemers aan kartsport ligt onder de 25 jaar.
- Sinds 2018 is het aantal ongelukken met alcoholgebruik gestegen met 30%.
De toekomst van kartsport: meer aandacht voor veiligheid en professionalisering
De toekomst van kartsport in Nederland hangt af van hoe snel clubs en de overheid samenwerken aan een veiligere omgeving. Een van de belangrijkste stappen is het versterken van de veiligheidstraining voor alle deelnemers, van beginners tot ervaren karten. De NKB heeft hiervoor al een aantal cursussen ontwikkeld, maar deze worden nog te weinig door clubs aangeboden. Daarnaast is het belangrijk dat clubs zich houden aan de regels, zoals het verbod op alcohol en het verplicht dragen van veiligheidsharnas. De overheid kan hierbij een rol spelen door strengere toezicht te uitoefenen en clubs die zich niet houden aan de regels te straffen.
Een andere belangrijke ontwikkeling is de professionalisering van de kartsport. Met name in de hoogere categorieën is er een groeiende vraag naar gespecialiseerde training en onderzoeksprojecten. De Nederlandse Kartbond heeft hiervoor samenwerking aangegaan met universiteiten en sportinstituten om onderzoek te doen naar de effecten van kartsport op de gezondheid en de motorvaardigheid. Dit onderzoek kan leiden tot nieuwe veiligheidsmaatregelen en trainingsschema’s. Ook is er een groeiende belangstelling voor kartsport als professionele sport, met name bij jongeren die ambitie hebben om in de toekomst professionele kartsracer te worden. Dit kan de sector helpen om zich te professionaliseren en te onderscheiden van de amateurcultuur.
De vraag is of de Nederlandse kartsportcultuur zich kan veranderen van een risicovolle hobby naar een professionele en veilige sport. Dit vereist niet alleen strengere regels en toezicht, maar ook een veranderende cultuur binnen de clubs. Het is belangrijk dat deelnemers zich bewust zijn van de risico’s en dat clubs een veilige omgeving bieden. Als deze veranderingen doorzetten, kan kartsport een belangrijke rol spelen in de Nederlandse sportcultuur en de ontwikkeling van nieuwe talenten.
Gokartspelen blijft een fascinerende hobby, maar het is ook een sport met uitdagende risico’s. De toekomst ligt in het versterken van veiligheid, professionalisering en cultuurverandering. Als de overheid, de verenigingen en de deelnemers samenwerken, kan Nederland een veiligere en betere kartsportcultuur creëren.